وب سرور (Web Server)

یک کامپیوتر است که صفحات وب را پست می‌کند. هر وب سرور یک آدرس آی پی دارد و احتمالاً یک نام دامنه.

تعریف

در واقع به دو معنی است:

1- یک برنامه کامپیوتری است که مسئول قبول کردن درخواستهای http از مشتریان است که همان مرور گرهای وب هستند و پاسخ ها را به همراه یک سری اطلاعات به آنها پست می‌کنند. این پاسخ ها همان صفحات Html هستند.بطور مثال اگر در صفحه مرور گرتان آدرس http://fa.wikipedia.org/index.php را وارد کنید ، یک درخواست به دامنه‌ای که نامش fa.wikipedia.org است ، فرستاده می‌شود. آنگاه سرور صفحه index.php را برای شما میفرستد.

2- یک کامپیوتراست که یک برنامهٔ کامیپوتری را اجرا می‌کند و کارای اش همانند مطالبی است که دربالا گفته شد. هر کامپیوتری می‌تواند با نصب نرم افزار سرور به وب سرور تبدیل شود.

ویژگی های مشترک

در عمل بسیاری از وب سرورها، ویژگیهای زیر را نیز پیاده سازی می‌کنند:

1-شناسایی : درخواست شناسایی اختیاری فبل از اجازه دسترسی به انواع منابع

2- نه تنها مفاهیم استاتیک (مفاهیم فایلی که بر روی سیستم فایلی وجود دارد) بلکه مفاهیم داینامیک را با یک یا چند ساختار نیز مانند SSI, CGI, SCGI,FastCGI,JSP,PHP,ASP,ASP.NET اداره می‌کند.

3- پشتیبانی از HTTPS تا به کاربران اجازه دهد اتصالات مطمئنی به سرور را بر روی پورت 443 به جای 80 برقرار کنند.

4- فشرده سازی مطالب تا بتوان از حجم پاسخها کم کرد. ( توسط کد سازی GZIP )

6-پشتیبانی از فایلهای بزرگ تا بتواند فایلهای بزرگ‌تر از 2 گیگا بایت را سرویس دهی کند.

7-کنترل کردن پهنای باند : تا سرعت پاسخها را محدود کند و شبکه را پر ازدحام نکند و قادر باشد تعداد بیشتری مشتری را سرویس دهی کند.

سرورهای اينترنتي

آپاچي (Apache)  :

اين وب سرور در توسعه و همگاني شدن وب جهاني نقش بسيار مهمي داشته است . اين وب سرور که به زبان C نوشته شده است داراي قابليت cross- platform بوده و بر روي ماشين هاي مختلف قابل اجرا ميباشد . دليل انتخاب اين اسم براي اين وب سرور را نيز دو مورد ذکر کرده اند اول اينکه به يکي از قبايل قديمي بومي آمريکا که به خاطر مقاومت و مهارت در ساخت ابزار آلات جنگي مشهور ميباشند احترام گذاشته شود و ثانيا به اين دليل که (Root)ريشه پروژه به صورت يک سري پچ (Patch)ميباشد . اين وب سرور در يک گروه و به صورت کد باز (open source) گسترش يافت و از سال 1996 به عنوان محبوب ترين وب سرور براي HTTP در وب جهاني شناخته شده بود ولي در سال 2005 ميدان مبارزه را به IIS مايکروسافت باخت و در حال حاضر نزديک به 49 % بازار وب سرور هاي جهان را به خود اختصاص داده است همچنين MAC OS آن را به عنوان وب سرور اصلي در پشتيباني از WEB OBJECT خود برگزيده است . اين وب سرور داراي ماژولهاي امنيتي بسيار خوبي از جمله mod_access, mod_auth, mod_digest ميباشد . آپاچي براي ميزباني هر دو نوع وب ايستا و وب پويا مناسب است .

IIS

وب سروري است كه ارائه دهنده آن شركت مايكروسافت ميباشد و آخرين نسخه آن 7.0IIS است .در واقع IIS مجموعه اي از سرويس هاي اينترنتي است كه بصورت يكجا نمايش داده شده است . طبق آخرين آماري كه منتشر شد بعد از وب سرور آپاچي بيشترين محبوبيت را بين كاربران داشته است و هم اكنون نزديك به 36% بازار وب سرور هاي جهان را در اختيار دارد . پلت فرمي كه اين وب سرور پشتيباني ميكند Microsoft Windows ميباشد و در محيط هاي ديگر كار نميكند . ورژن هاي مختلف آن را در زير ميبينيم :

IIS 1.0, Windows NT 3.51 available as a free add-on
IIS 2.0, Windows NT 4.0
IIS 3.0, Windows NT 4.0 Service Pack 3
IIS 4.0, Windows NT 4.0 Option Pack
IIS 5.0, Windows 2000
IIS 5.1, Windows XP Professional,Windows MCE
IIS 6.0, Windows Server 2003 and Windows XP Professional x64 Edition
IIS 7.0, Windows Server 2008 and Windows Vista

براي اولين بار مايكروسافت آن را در يك پروژه آكادميك در دانشگاه اسكاتلند به صورت مجاني عرضه كرد . وسپس براي اولين بار از آن در Windows NT استفاده كرد که در آن قابليتActive Server Page يا صفحه هاي فعال سرور را به آن افزود . بعدها با تكامل نسخه هاي ويندوز ، IIS هم تكامل پيدا كرد و در نسخه شماره 6.0 آن مايكروسافت پشتيباني از IPV 6.0 را نيز به آن اضافه كرد . 3- مقايسه مشخصات امنيتي وب سرورهاي آپاچي و IIS قبل از مقايسه بايد به اين نکته اشاره کنيم که به دليل مجتمع بودن وب سرور IIS با سيستم عامل راه انداز آن ، و دارا بودن مسائل Integration مسائل امنيتي در اين وب سرور بهتر رعايت شده است يعني همان سيستمي که مسائل امنيتي را براي کابران سيستم اصلي فراهم ميکند براي سيستم IIS هم کار ميکند ولي آپاچي چون حالت Cross-platform دارد چنين قابليتي را دارا نمي باشد .

مقايسه عملکردهاي امنيتي وب سرور هاي Apache و IIS

ترجمه مسیر

وب سرورهاقادرند تا کامپوننت مسیر url را نگاشت کنند به :

1- منابع فایل سیستم محلی ( برای درخواستهای استاتیک)

2- نام برنامه داخلی یا خارجی( برای درخواستهای داینامیک)

برای مثال کاربر آدرس زیر را درخواست می‌کند :http://www.example.com/path/file.html مرورگر وب کاربر آنرا به یک اتصال به http://www.example.com با درخواست http 1.1 ترجمه می‌کند:

GET/path/file.html.php HTTP/1.1 HOST: www.example.com

وب سرور بر روی www.example.com ، مسیر درخواستی را به آدرس مسیر اصلی اضافه می‌کند. آنگاه وب سرور اگر فایل وجود داشته باشد آنرا خوانده و پاسخ را که مجموعه‌ای از مطالب فایل است به عنوان پاسخ میفرستد.

سهم استفاده در بازار

در زیر لیستی از نرم افزارهای وب سرور داده شده است که در برآورد Netcraft در ژانویه 2009 منتشر شده است